Wszystko o Lockout, Tagout (LOTO)
Celem Lockout, Tagout jest bezpieczne wyłączenie instalacji, dzięki czemu zostaje ona pozbawiona energii. „Lock out" oznacza, że wyłączoną instalację blokujesz kłódką bezpieczeństwa. Natomiast „tag out" oznacza umieszczenie etykiety („tag"), aby wszyscy wiedzieli, że dana instalacja jest wyłączona. Możesz również spotkać się z określeniem „LOTOTO", które oznacza to samo — ostatnie 2 litery „Try out" oznaczają, że sprawdzasz, czy instalacja rzeczywiście jest pozbawiona energii.
Cel LOTO(TO)
Celem Lock out, tag out jest zapobieganie obrażeniom lub szkodom podczas na przykład remontu, konserwacji, ale także podczas prac porządkowych przy instalacjach. Przy tych pracach musisz odciąć lub odłączyć źródła energii, zanim zaczniesz. Następnie musisz je zablokować i umieścić etykietę.
Formy energii
W ramach LOTO wyróżniamy szereg form energii, takich jak:
- Elektryczność
- Hydraulika
- Pneumatyka
- Gaz
- Para
- Grawitacja
- ale również na przykład gorące ciecze są formami energii.
W zależności od prac, które będziesz wykonywać, musisz ustalić, którą energię należy odłączyć.
Energia resztkowa
Zwróć uwagę, że po zabezpieczeniu instalacji może być nadal obecna energia resztkowa, taka jak określone ciśnienie powietrza, ciśnienie oleju lub resztkowe napięcie elektryczne na przykład w kondensatorach.
Uprawnienia
Nie każdy może wprowadzić instalację „w LOTO". Może to być wykonane wyłącznie przez przeszkolonych pracowników, którzy z wynikiem pozytywnym ukończyli instruktaż LOTO.
Plan krok po kroku
Pierwszym krokiem, który wykonujesz przy wprowadzaniu instalacji „w LOTO", jest poinformowanie pracowników, że instalacja zostaje wyłączona. Następnie ustalasz, które źródła energii należy odłączyć, i blokujesz je. Do blokady użyj odpowiednich materiałów LOTO i solidnej kłódki bezpieczeństwa. Następnie umieść etykietę. Na koniec sprawdzasz, czy instalacja rzeczywiście jest pozbawiona energii (Try Out).
Krok 1: Poinformuj pracowników
Pierwszym krokiem jest poinformowanie pracowników, że instalacja zostaje wyłączona (na określony czas).
Krok 2: Wyłącz instalację
Następnie wyłączasz instalację, przez co odcięty zostaje dopływ energii.
Krok 3: Blokada za pomocą kłódki bezpieczeństwa i/lub klamry blokującej
Blokadę wykonujesz za pomocą kłódki bezpieczeństwa, a jeśli przy tej samej instalacji pracuje kilka osób, używasz klamry blokującej. Następnie umieszczasz etykietę, którą wyraźnie sygnalizujesz wszystkim, że przy instalacji trwają prace.
Krok 4: Sprawdź, czy instalacja jest pozbawiona energii
Sprawdź, czy instalacja została prawidłowo wyłączona i zablokowana, próbując ją uruchomić (Try Out). Sprawdź również obecność energii resztkowej.
Krok 5: Po wykonaniu prac
Zdejmij kłódki i etykiety oraz ponownie włącz dopływ energii.
Zabezpieczenie elektryczne zgodnie z Arbowet (holenderskie przepisy BHP) i NEN 3140
Zabezpieczenie elektryczne może być wykonane wyłącznie przez Osobę Wykwalifikowaną (NEN 3140). Procedura LOTO jest w istocie szersza niż NEN 3140, ponieważ ta dotyczy wyłącznie energii elektrycznej. Więcej szczegółów na temat tej normy znajdziesz w naszym artykule o NEN 3140 i LOTO.
NEN 3140: 5 zasad bezpieczeństwa
W normie NEN 3140 wyróżniamy 5 zasad bezpieczeństwa:
- Całkowite odseparowanie: fizyczne odseparowanie za pomocą wyłącznika głównego, bezpieczników wkręcanych, bezpieczników nożowych lub wyłącznika instalacyjnego
- Blokada przed ponownym załączeniem: za pomocą kłódki bezpieczeństwa i etykiety
- Stwierdzenie braku napięcia: za pomocą pomiaru dwubiegunowego (1-fazowy: 3 pomiary; 3-fazowy: 7 pomiarów)
- Uziemienie i zwarcie: obowiązkowe w wysokim napięciu, czasem także w niskim napięciu
- Osłonięcie dostępnych dotykowo części pod napięciem
Wybór akcesoriów LOTO
Nie masz pewności, jakich materiałów LOTO potrzebujesz do swojej sytuacji? Chętnie pomożemy Ci dokonać właściwego wyboru. Skontaktuj się z nami w celu uzyskania porady lub poproś o ofertę na indywidualne stacje LOTO i zestawy dla monterów.
Drs. Richard Winter (Euronorm.net) & Bobby Winter (LockOutStore.nl)